Risicoanalyse brand


Het opmaken van een risicoanalyse brand is verplicht en vergt het in kaart brengen van mogelijke oorzaken van brand. Het uitwerken van de analyse gebeurt in samenwerking met alle betrokkenen in een organisatie. Het gebruik van een specifieke methodiek is een hulp om de analyse systematisch aan te pakken.


Risicoanalyse brand = verplicht

De wetgeving over brandpreventie verplicht werkgevers om een risicoanalyse te maken (KB van 28 maart 2014 betreffende de brandpreventie op de arbeidsplaatsen, BS 23 april 2014, art. 4). De risicoanalyse moet de werkgever in staat stellen om zo veel mogelijk situaties te definiëren die kunnen leiden tot brand op de arbeidsplaats (waarschijnlijke scenario’s). De risicoanalyse is een dynamisch proces. Regelmatige bijwerking in functie van de wijzigingen in processen, methodes en werkomgeving is een vereiste. 

Risicofactoren

Of er al dan niet brand ontstaat, hangt af van verschillende factoren. In de eerste plaats gaat het over het samen aanwezig zijn van een brandbare stof, een ontstekingsbron en zuurstof. Daarnaast zijn er ook factoren die het risico op brand, het verloop van een brand en ook de gevolgen beïnvloeden, zoals:

  • de aard van de activiteiten;
  • welke stoffen er gebruikt worden, welke procedés, welke installaties er aanwezig zijn en welke de eventuele interacties zijn die kunnen optreden;
  • het maximaal aantal werknemers dat gelijktijdig aanwezig is, en ook bezoekers, klanten, contractors, patiënten, ...
  • de ligging van de verschillende lokalen, opslagruimten, gebouwen;
  • het al dan niet samen aanwezig zijn op eenzelfde arbeidsplaats van verschillende ondernemingen;
  • het uitvoeren van werkzaamheden door externe ondernemingen.

Het inschatten van de ernst en de kans dat bepaalde scenario's zich daadwerkelijk voordoen, vergt een degelijke evaluatie. Het opstellen van de scenario's moet niet enkel gebeuren voor de normale gang van zaken in het bedrijf. Ook met uitzonderlijke omstandigheden zoals pieken in de voorraad, het niet toepassen van procedures, onderhoud, de aanwezigheid van onervaren werknemers of bezoekers, enz. moet rekening worden gehouden.

Oorzaken van brand

Brand ontstaat wanneer drie elementen samengebracht worden nl. een ontstekingsbron, een brandbare stof en zuurstof. In de praktijk moet dan ook vooral de aandacht uitgaan naar risicofactoren die te maken hebben met de aanwezigheid van een brandbare stof in combinatie met een ontstekingsbron. Oorzaken van brand hebben bijvoorbeeld te maken met elektriciteit, stralingswarmte van hete oppervlakken of vonken. Ook een mogelijke oorzaak zoals brandstichting mag niet over het hoofd worden gezien.

Hoe tewerk gaan?

Bij het maken van een risicoanalyse is het vooral van belang om het risico voor brand te integreren in de algemene risicoanalyse, in werkplekinspecties, in audits, ... Bij het kijken naar de werkplek, de taken, de apparatuur en installaties, is het belangrijk om oog te hebben voor de mogelijke oorzaken van brand en de factoren die het risico beïnvloeden.  Ook de aanwezigheid en de efficiënte werking van brandbestrijdingsmiddelen, procedures en preventiemaatregelen kunnen deel uitmaken van deze analyse, bv. zijn nooduitgangen vrij, zijn branddeuren niet geblokkeerd in open stand?

Om het risico op brand te evalueren kan gebruik gemaakt worden van risico-evaluatie methodieken en hulpmiddelen. Voorbeelden zijn:

Wie voert de risicoanalyse uit?

Het opmaken van een risicoanalyse is de verantwoordelijkheid van de werkgever. De preventieadviseur heeft gezien zijn kennis en rol, een belangrijke rol. Daarnaast is het ook belangrijk om zowel de leidinggevenden als de werkvloer te betrekken bij het opsporen van gevaren en het evalueren van de risico's. Verder is het verplicht om zowel de interne brandpreventiedienst als het comité PBW te betrekken bij de risicoanalyse en de maatregelen die eruit volgen.

Verder lezen
Federale Overheidsdienst voor Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg:
Toelichting bij het koninklijk besluit van 28 maart 2014 betreffende de brandpreventie op de arbeidsplaatsen